Jak pokonać trądzik nie płacąc za to ani złotówki?

Jeśli zsumowałabym wszystkie pieniądze wydane na walkę z trądzikiem, wypryskami i innymi niedoskonałościami cery, wyszłyby z tego takie miliony monet, o których nawet Mrozowi się nie śniło. Próbowałam kilkunastu metod (w tym wielu jednocześnie). Po drodze popełniałam wszystkie możliwe błędy, jedynie pogarszając stan cery. Suszyłam ją na wiór, zapychałam pory, a chcąc je oczyścić stosowałam silne peelingi, rozprowadzając problemy na całą twarz. A trądzik był dalej.

Zostawiłam sporo pieniędzy u dermatologów i kosmetologów, przeszłam serie zabiegów kwasami, oczyszczanie manualne i wędrówki różnych dziwnych urządzeń po mojej twarzy. I nic. Odnosiłam wrażenie, że prędzej polski rząd obniży podatki, niż ja zrobię sobie z twarzy pupcię niemowlęcia.

Trądzik a dieta – czy jedzenie ma znaczenie?

trądzik hormonalny trądzik a dieta

Kiedy pytałam specjalistów czy trądzik da się zredukować dietą, słyszałam, że to mity i można spróbować, ale szału by się nie spodziewali, bo przecież pani, pani Moniko, ma trądzik hormonalny (co ze względu na PCOS od 13 r.ż. nie wydawało się diagnozą nietrafioną), a to nie są takie proste rzeczy, że odstawi pani czekoladę i będzie wszystko dobrze.

No patrzcie, a jest :).

słuchawki do biegania bluetooth plantronics

Pół roku temu podjęłam decyzję o stosowaniu diety bez laktozy. Miałam ku temu klarowne przesłanki, a a już po pierwszych kilkunastu dniach okazało się, że dieta bezmleczna jest zbawienna dla mojego układu pokarmowego. Pozbyłam się większości dolegliwości, które dawniej występowały tak często, że nie wydawały mi się niczym szczególnie niepokojącym. Na początku wydawało mi się, że to zbieg okoliczności – lepsze okresy cery już dawniej się zdarzały, a złagodzenie objawów zauważyłam już po zwykłym uzdrowieniu jadłospisu. Jednak z każdym kolejnym tygodniem od wyeliminowania mleka z jadłospisu, stan cery się poprawiał. Byłam bardzo ciekawa czy dieta bez laktozy pomoże zwalczyć trądzik. Okazało się, że nie pomogła. Ona go po prostu zmiotła z powierzchni skóry.

-> Przeczytaj: Jakie korzyści dała mi eliminacja laktozy oraz co skłoniło mnie do decyzji o wyrzucenia mleka i jego przetworów z jadłospisu

nietolerancja laktozy skutki

Zdjęcia, którymi obrazuję zły stan mojej cery wykonałam po weekendzie w trakcie którego 3 razy jadłam dania zawierające niewielkie ilości przetworów mlecznych (jedzenie poprzedziłam przyjęciem enzymu wspomagającego trawienie laktozy). Taka reakcja skórna powtarza się za każdym razem, gdy do mojej diety wpadną dania zawierające mleko. Zastanówmy się, dlaczego (i czy faktycznie) mleko negatywnie wpływa na stan skóry.

Mleko a trądzik – czy mleko ma wpływ na trądzik? Spójrzmy na liczby i szybkie fakty

  • 77 NIE / 56 TAK – gdy zapytałam członków mojej grupy na Facebooku o to czy zauważają wpływ nabiału na pogorszenie stanu cery, 77 osób odpowiedziało nie, a 56 potwierdziło związek picia mleka i jego przetworów na pogorszenie stanu cery;
  • zwiększone spożywanie nabiału (równe bądź większe dwóm szklankom mleka i jego przetworów) w okresie dojrzewania, nasila objawy trądziku (w tym badaniu nie wykazano różnego wpływu nabiału półtłustego i pełnotłustego na stan skóry) [1];
  • mleko może powodować (czy częściej: nasilać) trądzik ze względu na [2,6]:
    • zawarty w nim czynnik IGF-1 – nasilający łojotok, który sprzyja rozwojowi zmian skórnych
    • wysoki indeks glikemiczny, wywołujący wyrzut insuliny, który z kolei stymuluje wyrzut androgenów (w tym testosteronu), które sprzyjają rozwojowi problemów skórnych – boleśnie przekonują się o tym m.in. dziewczyny chorujące na PCOS
    • zwiększeniu poziomu DHT (dihydrotestosteronu – aktywnej formy testosteronu) sprzyja nie tylko wysoki IG, ale też zawarte w mleku prekursory testosteronu (substancje wyjściowe, z których później dany związek powstaje)
  • jeśli nie chcesz rezygnować ze spożywania mleka i jego przetworów, wybieraj bezpieczniejsze dla skóry (i znacznie korzystniejsze dla przewodu pokarmowego) produkty niepasteryzowane (fermentowane, tzw. świeży nabiał); bakterie zawarte w takich produktach wykorzystują część IGF-1 (czynnika, który jest podejrzewany jako główny winowajca nasilenia trądziku po spożywaniu mleka), dzięki czemu produkt końcowy (np. świeże mleko, niepasteryzowany kefir czy maślanka) ma go mniej i nie wywołuje silnych reakcji skórnych [3]
  • mleko pełnotłuste może być bezpieczniejsze, niż mleko o obniżonej zawartości tłuszczu [4] – prawdopodobnie dzieje się tak dlatego, że w procesie odtłuszczania mleka pozbawia się go również części estrogenów i progesteronu, które pozytywnie wpływają na stan cery i mogą działać łagodząco na objawy trądziku.

Czy czekolada powoduje trądzik?

  • rezygnacja z czekolady jest często proponowana przez dermatologów jako wsparcie leczenia trądziku, nie dziwi więc fakt, że aż 66% spośród 316 greckich nastolatków [5] twierdziło, że jedzenie czekolady wpływa negatywnie na stan cery
  • jednakże inne badania [2] wykazują związek jedzenia czekolady ze zwiększonym wydzielaniem sebum i pogorszenie stanu skóry u około 1/3 badanych
  • co istotne, większość hipotez mówi o potencjalnej szkodliwości czekolady ze względu na zawarte w niej mleko i środki konserwujące, a nie na bezpośredni związek jedzenia czekolady i powstawania wyprysków, co znaczy mniej więcej tyle, że u osób, u których czekolada powoduje nasilenie trądziku, taką samą reakcją skutkowałoby spożycie ilości mleka zawartego w czekoladzie
  • trudno ocenić wpływ czekolady na trądzik ze względu na różnorodny skład poszczególnych czekolad.

Laktoza a trądzik

Powyższe fakty pokazują, że to nie laktoza powoduje trądzik. Mogą za to powodować go (subtelne) zmiany w wydzielaniu hormonów  (m.in. insuliny i w mniejszym stopniu DHT) spowodowane przez spożywanie mleka. U osób ze zdiagnozowaną nietolerancją laktozy, po wyeliminowaniu jej źródła (czyli mleka i przetworów mlecznych) stan skóry poprawia się za sprawą ograniczenia spożycia mleka, a nie samej laktozy. Efekt poprawy stanu skóry raczej nie wystąpi przy spożywaniu mleka i nabiału bezlaktozowego (bo to nie laktoza jest przyczyną potencjalnych problemów).

Czy mleko powoduje trądzik?

Mimo powyższych informacji nie postawiłabym wyroku: mleko powoduje trądzik. Powyższe fakty i wyniki badań to tylko przesłanki i hipotezy, ale do dziś nie znamy niepodważalnego wyjaśnienia, które postawiłoby kropkę nad i w dyskusji na temat związku spożywania mleka i występowania trądziku [7].

Jednak jeśli od długiego czasu borykasz się z problemami skórnymi, rozważ eliminację mleka i jego przetworów na 8 tygodni. Pamiętaj, że poza oczywistymi produktami (mleko, jogurty, kefiry, sery itp.) mleko znajduje się również w pieczywie (tostowym i większości głęboko mrożonych wyrobów chlebopodobnych), a w ogromnych ilościach – w słodyczach.

Pamiętaj, by w okresie eliminacji mleka nie zmieniać kosmetyków pielęgnacyjnych, nie stosować nowych zabiegów, maseczek, suplementów. Nie zmieniaj nic, oprócz usunięciu z jadłospisu mleka i jego przetworów. Tylko wtedy będziesz mogła (lub mógł) obiektywnie ocenić wpływ (nie)spożywania mleka na stan skóry.

Jeśli próbowałaś sprawdzić na sobie wpływ mleka na trądzik, podziel się swoimi obserwacjami w komentarzu. Czy w Twoim przypadku coś się zmieniło? A może zauważyłaś nasilanie się objawów trądziku po spożywaniu przetworów mleka?

Bibliografia:

  1. Acne and dairy products in adolescence: results from a Norwegian longitudinal study, 2016.
  2. Significance of diet in treated and untreated acne vulgaris, 2016 – bardziej zainteresowanym tematem korelacji spożywania mleka z trądzikiem, polecam lekturę tego artykułu przeglądowego.
  3. Role of insulin, insulin-like growth factor-1, hyperglycaemic food and milk consumption in the pathogenesis of acne vulgaris, 2009.
  4. Adilson C, Thais Abdalla M. Acne and diet: truth or myth?, 2010.
  5. Diet and acne: a review of the evidence, 2009.
  6. Milk and Milk Products in Human Nutrition, 2010.
  7. Acne and Nutrition: A Systematic Review., 2016.